از کجا بفهمیم کولر گازی چند هزار است؟

کولر گازی یکی از پرکاربردترین وسایل سرمایشی در خانه‌ها و ادارات ایران است. اما بسیاری از کاربران هنگام خرید دست‌دوم، تعمیر یا حتی نصب مجدد، نمی‌دانند ظرفیت دستگاه‌شان دقیقاً چند هزار BTU است و در تشخیص ظرفیت کولر گازی به مشکل میخورند. این موضوع به‌خصوص برای کولر گازی پنجره‌ای که معمولاً ظرفیت کمتری دارد، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

چرا دانستن ظرفیت کولر گازی (BTU) اهمیت دارد؟

BTU (British Thermal Unit) واحد اندازه‌گیری ظرفیت سرمایشی کولر گازی است. هر ۱۲۰۰۰ BTU تقریباً معادل ۱ تن تبرید یا ۳.۵ کیلووات توان سرمایشی است. دانستن دقیق این عدد به دلایل زیر حیاتی است:

• خنک‌سازی مناسب: اگر ظرفیت کمتر از نیاز اتاق باشد، کولر همیشه روشن می‌ماند، برق بیشتری مصرف می‌کند و اتاق خنک نمی‌شود. اگر بیشتر باشد، دستگاه کوتاه‌مدت روشن/خاموش می‌شود، رطوبت را حذف نمی‌کند و کمپرسور زود خراب می‌شود.
• مصرف برق: کولرهای ۹۰۰۰ BTU حدود ۸۰۰-۱۲۰۰ وات مصرف می‌کنند، اما مدل ۲۴۰۰۰ BTU ممکن است بالای ۲۰۰۰ وات بکشد. انتخاب نادرست می‌تواند قبض برق را دو برابر کند.
• نصب و لوله‌کشی: ظرفیت بالاتر نیاز به لوله‌های قطورتر و سیم‌کشی قوی‌تر دارد.
• تعمیر و قطعات یدکی: تکنسین‌ها برای تشخیص مشکل و سفارش قطعه، حتماً ظرفیت را می‌پرسند.
• فروش یا خرید دست‌دوم: بدون دانستن BTU، نمی‌توانید قیمت عادلانه تعیین کنید.

کولر گازی معمولاً از ۹۰۰۰ BTU شروع می‌شود (مناسب اتاق‌های کوچک تا ۱۵ مترمربع). کولرهای پنجره‌ای بیشتر در رنج ۹۰۰۰ تا ۱۸۰۰۰ BTU هستند و مدل‌های ایستاده یا داکت اسپلیت تا ۶۰ هزار BTU هم می‌رسند.

روش‌های تشخیص چند هزار بودن کولر گازی

۱. بررسی کارتن کولر گازی

ساده‌ترین روش برای محاسبه ظرفیت کولر گازی بررسی روی کارتن یا جعبه دستگاه، معمولاً برچسب بزرگ یا چاپ مستقیم مشخصات نوشته شده است.

• به دنبال عبارت‌هایی مثل «Capacity: 12000 BTU/h»، «Cooling Capacity 18000 BTU» یا «مدل: AS12…» بگردید.
• عدد مدل اغلب ظرفیت را نشان می‌دهد: مثلاً AS09 = ۹۰۰۰، AS12 = ۱۲۰۰۰، AS18 = ۱۸۰۰۰.
• اگر کارتن ندارید، دفترچه راهنما داخل جعبه یا روی سایت سازنده هم همین اطلاعات را دارد.

کارتن کولر گازی معمولاً ظرفیت را با حروف بزرگ چاپ می‌کند اولین جایی که باید چک کنید.

۲. پلاک خوانی کولر گازی

دقیق‌ترین روش تشخیص ظرفیت کولر گازی، پلاک (برچسب فلزی یا پلاستیکی) روی بدنه یونیت خارجی، پشت پنل داخلی یا روی کمپرسور قرار دارد.

در پلاک معمولاً این موارد نوشته شده:

• Model: عدد مدل (مثل AQ12UGPX)
• Capacity Cooling: مستقیماً BTU/hr نوشته می‌شود (مثل ۱۲۰۰۰ BTU/h)
• Rated Power Input: توان مصرفی به وات (مثل ۱۱۹۰ وات)
• اگر به وات نوشته بود: BTU ≈ وات × ۳.۴۱۲ (مثلاً ۳۵۰۰ وات ≈ ۱۲۰۰۰ BTU)

۳. بررسی قطر لوله‌های کولر گازی

وقتی پلاک و کارتن در دسترس نیست، لوله‌های مسی رفت (مایع) و برگشت (گاز) راهنمای خوبی هستند.

جدول استاندارد قطر لوله‌ها (اینچ):

نکته: لوله برگشت همیشه قطورتر است چون گاز مبرد حجیم‌تر است. اگر لوله‌ها ۱/۴ و ۳/۸ اینچ باشند، تقریباً مطمئن باشید ۹۰۰۰ BTU است.

روش‌های کمکی دیگر

• ابعاد دستگاه: کولرهای ۹۰۰۰ BTU کوچکتر (حدود ۷۰×۲۵×۲۵ سانت یونیت خارجی) هستند، مدل‌های ۲۴۰۰۰ بزرگتر.
• جستجوی مدل: عدد روی پلاک را در گوگل جستجو کنید → سایت سازنده یا فروشنده مثل pakshoma.com مشخصات کامل را نشان می‌دهد.
• مصرف برق: با آمپرمتر اندازه بگیرید؛ ۶-۸ آمپر ≈ ۹۰۰۰-۱۲۰۰۰ BTU.

جمع‌بندی

تشخیص ظرفیت کولر گازی کار سختی نیست. اول کارتن را چک کنید، بعد پلاک را بخوانید و در نهایت قطر لوله‌ها را ببینید. با این روش‌ها حتی روی کولر گازی پنجره‌ای دست‌دوم هم می‌توانید دقیق بگویید چند هزار BTU است. انتخاب ظرفیت درست نه تنها راحتی شما را تضمین می‌کند، بلکه عمر دستگاه را طولانی‌تر و قبض برق را پایین‌تر می‌آورد.

سوالات متداول (FAQ)

کولر گازی از چند هزار شروع میشه؟

معمولاً از ۹۰۰۰ BTU (برای اتاق‌های کوچک) شروع می‌شود.

تشخیص چند هزار بودن کولر گازی پنجره‌ای چطور است؟

دقیقاً مثل اسپلیت: پلاک روی بدنه، کارتن یا قطر لوله‌ها (۹۰۰۰-۱۸۰۰۰ BTU رایج‌ترین).

اگر پلاک کولر گازی پاک شده باشد چی؟

مدل دستگاه را پیدا کنید و در گوگل یا سایت سازنده جستجو کنید. یا از تکنسین بخواهید با اندازه‌گیری لوله و مصرف برق حدس بزند.

ظرفیت ۱۲۰۰۰ BTU برای چه متراژی مناسب است؟

۱۵-۲۵ مترمربع (بسته به عایق، تعداد پنجره و منطقه آب‌وهوایی).

تفاوت BTU و تن تبرید چیست؟

هر تن تبرید = ۱۲۰۰۰ BTU. پس ۲۴۰۰۰ BTU = ۲ تن.